Werken mensen veiliger als ze gelukkig zijn op het werk?

20/09/2021

Een voorwaarde voor werkgeluk is jezelf sociaal veilig voelen, onderdeel uitmaken van de groep waarbij je acceptatie voelt en weet dat collega’s je waarderen. Maar ook dat je kunt rekenen op steun wanneer nodig, en voor elkaar zorgen horen daarbij.

En wat is werkgeluk?

Het woordenboek geeft aan ‘werk’ de volgende definitie: betaalde arbeid verrichten, een beroep uitoefenen. De zoekopdracht naar de definitie van ‘geluk’ zegt ons: een aangenaam gevoel van iemand, iemand die zich verheugd. Máár nu is de grote vraag: is werkgeluk dan automatisch dat iemand een aangenaam gevoel heeft bij het verrichten van betaalde arbeid? Of is dat dan toch weer iets anders?

Deze week is het de “week van het werkgeluk”. Ben jij gelukkig op je werk? En wat kan jij doen om je werkgeluk te vergroten?

Vanuit een mini onderzoek in mijn eigen netwerk kwam op de vraag: ‘wat is werkgeluk voor jou?’ het volgende op mijn whatsapp binnen:

  • voldoening en energie halen uit wat je doet,
  • waardering,
  • wederkerigheid,
  • flexibiliteit,
  • betekenisvol zijn voor anderen,
  • en ook plezier.

Wat zegt de wetenschap?

De wetenschap laat zien dat verschillen in geluk in rijke, stabiele landen voor 40 procent bepaald wordt door genetische verschillen, 10 procent door omstandigheden (denk aan inkomen) en 50 procent door eigen keuzes die mensen maken. We hebben werkgeluk dus voor een groot deel in onze eigen handen. Anderen gelukkig maken is één van de meest effectieve manieren om gelukkig te worden. Zorgen voor de veiligheid van collega’s (en jezelf!), waardoor iedereen in de avond veilig huiswaarts keert is wat mij betreft een mooi voorbeeld!

3 pijlers van de zelfdeterminatietheorie

De zelfbeschikkingstheorie of zelfdeterminatietheorie is een door Edward L. Deci en Richard M. Ryan ontwikkelde macrotheorie over de menselijke motivatie. De 3 pijlers van die theorie koppel ik hier aan het thema werk:

  1. Autonomie: het gevoel dat je een beetje kunt doen waar je zin in hebt, invloed hebben op…  Bijvoorbeeld de baas zijn over je eigen agenda, invloed hebben op je werkrooster, of zelf invloed kunnen uitoefenen op de taken die je uitvoert.  
  2. Verbondenheid: het verlangen naar interactie, verbinding en de ervaring om voor anderen te zorgen. In je werk iets doen dat anderen blij maakt, en dat ook terugkrijgen en voelen. Maar ook ‘erbij horen’ in het team en kunnen terugvallen op steun van je collega’s.
  3. Competentie: het gevoel hebben dat je het kunt.

De intrinsieke motivatie van een persoon om doelen te bereiken hangt mede van de bevrediging van deze 3 behoeften af. Intrinsiek gemotiveerd zijn betekent dat je als individu handelt vanuit je eigen wil/verlangen. De motivatie ontstaat vanuit het persoonlijke streven naar plezier.

Een belangrijke stelling van de theorie is dat vormen van controle op het gedrag van anderen zorgt voor een afname van hun intrinsieke motivatie.

Wat zorgt dan wel voor intrinsieke motivatie?

Een purpose en plezier maakt dat mensen intrinsiek gemotiveerd zijn. De zingeving van hetgeen je doet, het gevoel hebben dat het nut heeft wat je doet, kortom met iets goed bezig zijn en hieraan plezier beleven.

 

 

Terug naar de titel; Werken mensen veiliger als ze gelukkig zijn op het werk?

Wanneer je je verbonden voelt met de organisatie waar je werkt durf je waarschijnlijk sneller eerlijk te zijn. Bijvoorbeeld door iemand aan te spreken op een onveilige situatie, je bent niet bang voor een negatieve reactie en hierdoor draag je direct bij aan de verbetering van de veiligheid.

Houd bij het aanspreken wel rekening met het feit dat je iemand pas aanspreekt op het moment dat hij geen gevaar meer loopt. Schreeuw niet tijdens een onveilige situatie naar boven waardoor je collega zijn evenwicht verliest en alsnog naar beneden valt zonder valbeveiliging. Als je in gesprek gaat benoem dan hetgeen je gezien hebt (benoem het gedrag) en dat je bezorgd bent. 

Ervaar het deze week zelf!

Probeer deze week ook eens de ‘moeilijkere’ variant uit; geef iedere dag minstens één collega een compliment op een veilige gedraging. Denk hierbij aan het vasthouden van de leuning bij het op- en afgaan van de trap, het dragen van de gordel in een heftruck of het gebruik van Persoonlijke Beschermingsmiddelen. Hoe blij maak jij jouw collega hierdoor? En wat doet dit vervolgens met jou als persoon? Ervaar het zelf.

Wij weten als geen ander hoe lastig het kan zijn om anderen aan te spreken, hierover geven wij wekelijks (incompany) trainingen, vaak met een acteur. Door dit op een veilige manier te oefenen lukt het in de praktijk makkelijker en bouw je vertrouwen op in dat je het kunt (competentie).

Aan de basis van het gevoel hebben dat je het kunt, staat een goede veiligheidsinstructie die jou leert het werk veilig uit te voeren. Nieuwe medewerkers, maar zeker ook medewerkers die al langer in dienst zijn informeren over veiligheidsregels, nieuwe veiligheidsfuncties aan installaties en veranderende werkwijzen voorkomen incidenten. Door vooraf tijd en aandacht te schenken ben je pro-actief en geef je als leidinggevende (of organisatie) het signaal af dat je begaan bent met de medewerkers en hun veiligheid belangrijk vindt. Dit zorgt weer voor een gevoel van verbondenheid bij medewerkers wat weer bijdraagt aan werkgeluk.

Denk eens aan de volgende situatie: jouw collega gaat in de avond veilig naar huis doordat jij hem voor een heftig incident behoedde. Dat geeft toch een gelukkig gevoel! Wil jij dat ook ervaren? Zorg dan goed voor de veiligheid van jezelf en voor de veiligheid van je collega’s. Het is het meer dan waard.

Geschreven met Passion for safety

Co creatie: Marieke van den Wijngaard en Marcel de Munck – D&F Safety Culture

 

WERKGELUK EN VEILIG WERKEN GAAN HAND IN HAND

Het werkgeluk binnen een organisatie en het gedrag van medewerkers speelt een grote rol bij hoe veilig mensen werken. Wil je hier als organisatie ook mee aan de slag? D&F Safety Culture helpt graag bij het organiseren van Safety Games, het opstellen van communicatieplannen, etc. Samen maken we het werk een stukje leuker én veiliger. 

 

 

 

Neem contact met mij op

versturen

Of bel ons direct op

076 5040 340